De roek is terug

Het gaat goed met de roek in Limburg. Dat is de conclusie van een 30-tal Limburgse natuurliefhebbers van de provinciale vogelwerkgroep van Likona die de beschermde vogel de afgelopen 15 jaar nauwgezet in de gaten hielden.
Waar in 1990 in deze provincie slechts 531 broedparen van de roek gespot werden, waren dat er het voorbije jaar liefst vijf keer zo veel. Met andere woorden: de roek is terug.
Zo blijkt uit 15 jaar onderzoek naar beschermde vogelsoort.

Een halve eeuw geleden hing de toekomst van de roek - een beschermde kraaiachtige - nog aan een zijden draadje. Het roekenbestand was dramatisch uitgedund, onder meer door het gebruik van pesticiden. Maar inmiddels gaat het weer helemaal de goede kant uit met de roek, zo blijkt uit het grootscheepse tel-onderzoek dat Limburgse natuurliefhebbers intussen al zo'n 15 jaar lang voeren naar deze soort. "Van 1990 tot 2005 is het aantal roeken in onze provincie sterk toegenomen", weet Neerpeltenaar Ludo Beyen, lid van de Limburgse Koepel voor Natuurstudie (Likona). "Vooral in het broedseizoen 2001 was de toename echt spectaculair. Toen groeide het aantal broedparen met zo maar eventjes 41 procent, van 1.238 naar 1.764 koppels."

De opmars van de soort blijkt ook uit de enorme toename van het aantal broedkolonies. "Roeken leven in kolonies", legt Ludo Beyen uit. "In '98 werden in Limburg nog 22 hoofd- en 5 deelkolonies geteld. Vorig jaar waren dat er al respectievelijk 63 en 16 geworden."

Roekerie?n

Wie in Limburg roeken en roekenkolonies - zogeheten roekerie?n - wil zien, maakt de meeste kans in het noorden van de provincie. "Je vindt hun opvallende nesten onder meer in de vallei van de Dommel in Peer en Neerpelt. Die van de Abeekvallei in Meeuwen-Gruitrode is, met 271 broedparen, de grootste kolonie van de provincie. Langs de Zuidwillemsvaart in Lozen-Bocholt zit nog zo'n grote kolonie, met 167 broedparen. In het kasteelpark van Dilsen hebben we 162 nesten geteld. Ook in de Maasvallei vind je veel kolonies."
Opvallend: van Zuid-Limburg is er blijkbaar geen sprake? "Tot 2000 werden inderdaad nauwelijks roeken gesignaleerd in Midden- en Zuid-Limburg. Maar sindsdien zijn ze langzaam begonnen met het koloniseren van die regio's. Recent zijn er kolonies ontstaan in Gingelom, Wellen en Millen."

Jagers

Positieve geluiden dus over de roek, maar toch blijft het oppassen. "Omwille van een aantal bedreigingen", verduidelijkt Ludo Beyen. "Zoals het kappen van de hoge canadapopulieren waar de roeken graag in nestelen. Verder ook het gebruik van pesticiden in de landbouw en de graslanden die in ma?s veranderen. Al is het mogelijk dat dit laatste probleem zich vanzelf oplost, omdat Europa de subsidies voor ma?s vermindert."
Groter gevaar voor de roek zijn volgens Ludo Beyen een kleine minderheid onder de jagers. "Namelijk zij die het verschil niet kennen tussen de roek en de zwarte kraai. Ze schieten dus maar raak. Nochtans is de roek, een beschermde vogel, zeer nuttig. Op zijn menu staan emelten, ritnaalden en engerlingen. Dat zijn voor de landbouw schadelijke larven van langpootmuggen en grote kevers."